«

Prev

1

/

3

Next

»

Tevkifatlı Faturalar İçin Fiyat Farkı Faturası Düzenlenmesi

Vergi Borcu Sorgulama

İhbar İkramiyesi

Tevkifatlı Hizmet Faturalar İçin Yansıtma Faturası Düzenlenmesi

Elektronik Tebligat Bilgileriniz Güncel mi

İ.B.K.B. Düzenlenmez İse ne Olur

İ.B.K.B. Nedir, Kimler Düzenler

GAYRİMENKUL SERMAYE İRADI İSTİSNA DİLEKÇESİ

İ.B.K.B. Düzenlenmesi Gerekmeyen İşlemler

Gayrimenkul Değer Artış Kazancı

Tahsil Zamanaşımı

Sahte Belge Nedir?

Defter Belge İbraz Edilmez İse Ne Olur

vergidavalari.com

Verginin Bilinmeyenleri

«

Prev

1

/

3

Next

»

Videolar yazısı ilk önce Vergi Davaları üzerinde ortaya çıktı.

Vergi İdaresinin Defter Belge İbrazı İle ilgili Uygulaması

Vergi Usul Kanunu’nun 253. maddesi, defter tutmak mecburiyetinde olanlara, tuttukları defterlerle kullanmak zorunda oldukları vesikaları, ilgili bulundukları yılı takip eden hesap döneminden başlayarak beş yıl süre ile muhafaza etme mecburiyeti getirmiş olup, aynı kanunun 256. maddesi ise mükelleflere, muhafaza etmek zorunda oldukları her türlü defter, belge ve karneler ile vermek zorunda bulundukları bilgilere ilişkin mikro fiş, mikro film, manyetik teyp, disket ve benzeri ortamlardaki kayıtlarını ve bu kayıtlara erişim veya kayıtları okunabilir hale getirmek için gerekli tüm bilgi ve şifreleri muhafaza süresi içerisinde yetkili makam ve memurların talebi üzerine inceleme için ibraz etme zorunluluğunu hükme bağlamıştır.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun “Vergi İndirimi” başlıklı 29. Maddesinin birinci fıkrasında; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak, düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergilerini indirecekleri; üçüncü fıkrasında ise; indirim hakkı vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu hesap dönemi aşılmamak şartıyla, ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde kullanılabileceği hükme bağlanmıştır.

Aynı Kanunun “İndirimin belgelendirilmesi” başlıklı 34. maddesinde; “Yurt içinden sağlanan veya ithal olunan mal ve hizmetlere ait Katma Değer Vergisi, alış faturası veya benzeri vesikalar ve gümrük makbuzu üzerinden ayrıca gösterilmek ve bu vesikalar kanuni defterlere kaydedilmek şartıyla indirilebilir.” hükmü yer almaktadır.

Yine Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 54. maddesine göre de katma değer vergisi mükellefleri, tutulması mecburi defter kayıtlarını, bu verginin hesaplanmasına ve kontrolüne imkân verecek şekilde düzenlemek zorundadırlar. Anılan 54. maddenin lafzının açık olduğu, lafzın açık olduğu durumlarda başka türlü yorumda yapılamayacağına göre, mükellefler her durumda yasal defter ve belgelerini katma değer vergisi kontrolüne imkân verecek şekilde düzenlemek ve bulundurmak zorundadır.

Yukarıda yer alan KDV Kanununun ilgili maddeleri birlikte değerlendirildiğinde, vergi indiriminde esasa ilişkin iki şart öngörülmüş, bu iki şartın yerine getirilip getirilmediğini tespit ve tevsik etmek üzere iki şekil şartı getirilmiş olduğu görülür. Hangi vergilerin indirilebilir olduğu, asli şart olarak KDV Kanununun 29. maddede düzenlenmiş, bu şartı tamamlayıcı unsur olarak hangi vergilerin indirilmesinin kabul edilmeyeceği de aynı Kanunun 30. Maddesinde belirlenmiştir.

Bu nedenle indirim hakkının kullanılabilmesi için kanuni defterlerin inceleme elamanına ibraz edilmesi büyük önem taşımaktadır. Maliye Bakanlığı’nın 1991/4 sayılı KDV iç genelgesinde mükelleflerin defter ve belgelerinin zayi olduğu dönemlere ilişkin olarak yüklendikleri ve ilgili dönem katma değer vergisi beyannamelerinde indirim konusu yaptıkları vergilere ilişkin olarak yapılması gereken işlemler konusunda açıklama yapılmıştır.

Söz konusu İç Genelgeye göre, defter ve belgeleri çeşitli nedenlerle zayi olan mükelleflerin, bu dönemlere ilişkin olarak verdikleri katma değer vergisi beyannamelerinde indirim konusu yapılan vergileri gerçekten yüklenip yüklenmedikleri, defterlerine kaydedip kaydetmedikleri dolayısıyla indirime hak kazanıp kazanmadıklarının tespiti idare açısından mümkün değildir. Dolayısıyla indirim konusu yapılan bu vergilerin de kabul edilmemesi gerekmektedir. Çünkü inceleme elemanlarınca, indirim konusu yapılan katma değer vergisine ilişkin fatura ve benzeri belgeler ile bu fatura ve benzeri belgelerin yasal defterlere kayıt edildiğinin bizzat görülmesi gerekmektedir.

Vergi idarisi yukarıda vermiş olduğumuz mevzuat hükümleri doğrulusunda defter ve belge ibraz edilmemesi durumunda mükelleflerin indirilecek katma değer vergilerinin tamamını reddetmektedir.

213 Sayılı Vergi Usul Kanunu 134 Maddesi Yönünden Defter Belge İbraz Etmeme

Vergi Usul Kanununun 134 üncü maddesinde vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu hüküm altına alınmıştır. Vergi inceleme elemanı kendisine tevdi edilen görev evrakı ve ekleri doğrultusunda vergi incelemesi yapmak vergi kayıp ve kaçağını en aza indirmesi bizzat kanun tarafından kendisine verilen bir görevdir.

Vergi Usul Kanununun 3. Maddesi ”Vergi kanunları lafzı ve ruhu ile hüküm ifade eder. Lafzın açık olmadığı hallerde vergi kanunlarının hükümleri, konuluşundaki maksat, hükümlerin kanunun yapısındaki yeri ve diğer maddelerle olan bağlantısı göz önünde tutularak uygulanır.” şeklinde hüküm altına alınmıştır.

Vergi Usul Kanunu hükümleri birlikte dikkate alındığında, Vergi idaresi her ne kadar defter ve belge ibraz edilmemiş olsa İndirilecek KDV’leri kabul etmeyecek dahi olsa mükellef tarafından sunulacak Onaylı Faturalar, Gümrük Beyannameleri Gibi Resmi Belgelerde yer alan KDV’leri ve Ba Bs Formları Ve Elektronik Faturalar doğrultusunda karşıt inceleme ile tespit edebileceği KDV tutarlarını kesinlikle İndirilecek KDV olarak dikkate almalıdır. Belirtmiş olduğumuz hususlar dikkate alınmadan indirilecek katma değer vergilerinin bizzat vergi idaresince reddedilmesi kanunun lafsına ve ruhuna uygun düşmeyecektir.

Uygulamada sıkça görüldüğü üzere vergi mükellefi daha önce defter belge ibraz etmiş ve bu defter ve belgeler müfettişi tarafından incelenmiş olsa dahi daha sonraki bir tarihte ibraz edilmemesi yine ilk bölümde bahsettiğimiz mevzuat uyarınca KDV reddi uygulanmaktadır. Vergi idaresi kendi inceleme elemanlarına dahi güvenmemektedir. Bu durum uygulamada bir çelişki olarak ortaya çıkmaktadır.

Öncelikle belirtelim ki İnceleme elemanı iş evrakında ve eklerinde belirtilen vergi kayıp ve kaçağı ile ilgilenmekle yükümlüdür.. Defter ve belge ibraz edilmemesi durumunda sadece indirilecek KDV’ler reddedilmekte ve inceleme yapılamayacağı için, ödenmesi gereken verginin doğruluğu tespit edilmeyecektir.

Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu’nun Esas No: 2013/3 Karar No : 2019/1 Sayılı Kararı

Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu’nun Esas No: 2013/3 Karar No : 2019/1 sayılı kararında: “Mücbir sebep olmaksızın defter ve belgelerini vergi inceleme elemanlarına ibraz etmeyen mükellefler adına yapılan cezalı tarhiyatlara karşı açılan davalarda; mükellefler tarafından yasal defterler ve belgelerin mahkemeye sunulabileceğinin ileri sürülmesi halinde, bu defter ve belgelerin davacı mükelleften istenilerek ve vergi idaresi de haberdar edilerek,  defterlerdeki kayıtlar incelenip, vergilendirmenin konusunu oluşturan KDV indiriminin dayandığı faturalarda bu verginin ayrıca gösterilip gösterilmediği, belgelerin yasal defterlere usulüne göre kaydedilip edilmediği ve temsil ettiği hukuki muamelenin gerçek olup olmadığına ilişkin bir hukuki değerlendirme yapılarak ve davanın tarafı olan vergi idaresinin görüşü de alınarak karar verilmesi gerekir.” şeklinde karar vermiştir.

Danıştay’ımızın verdiği içtihadı birleştirme kararı doğrultusunda defter ve belgeleri mükellefler incelenmek için vergi idaresine gönderilmek üzere sunabilmektedir.  Bu karar doğrultusunda vergi idaresinin İndirilecek KDV’leri reddetmesi mükelleflerin mahkemeye defter ve belgeleri ibraz etmesi sonucunda hükümsüz kalmaktadır.

Defter ve belgelerin mahkemeye sunulması durumu özellikle zaman aşımının son yılında defter ve belgeleri istenen mükelleflere inceleme elemanına defter belge ibraz etmeyip mahkemeye sunarak incelmeden kaçınma gibi bir fayda sağlama imkânı vermektedir. Gerekli yasal düzenlemeler yapılmaz ise bu durum kötüye kullanılabilme riski taşımaktadır.

Sonuç ve Değerlendirme

Bizim bu konudaki görüşümüz, incelme elamanı, kendisine verilen, ödenmesi gereken verginin doğruluğunu tespit etme ve sağlama doğrultusunda defter ve belgelere ulaşmaya çalışmalı, görev evrakında vergi kayıp ve kaçağına ilişkin hususlarda harici veriler üzerinden incelemesini yapmalıdır.

 İnceleme elemanı mükellefe ulaşma konusunda yetkilerini sonuna kadar kullanılmalı, örneğin bir tebligat ile yetinilmeyip 2. bir tebligat yapılmalı, muhasebecisine ulaşılıp mükellef haberdar edilmeli, hatta mükelleften defter ve belgeleri ibraz edemediği ve süre dahi verilse ibraz edilemeyeceği husussunda mükellef ile bir tutanak düzenlenmelidir.

Vergi incelme elamanı, indirilecek KDV’leri reddetse dahi, ödenmesi gereken verginin doğruluğunu tespit etmek ve sağlamak adına kendisine sunulan onaylı fatura, gümrük belgesi noter senedi gibi resmi evraklar ile tevsik edilen belgelere ilişkin KDV’ler ile bizzat karşıt inceleme yaparak tespit edeceği KDV’leri dikkate alması hem kanunun ruhuna hem de hakkaniyete uygun olacaktır.

 Ayrıca Danıştay’ımızın vermiş olduğu içtihadı birleştirme kararı doğrultusunda yasal bir düzenleme yapılmalı, defter ve belge ibraz etmemeye ilişkin özel usulsüzlük cezası defter belgeyi ibrazını zorunlu kılacak şekilde caydırıcı bir vergi güvenlik mekanizmasına dönüştürülmelidir.

Vergisel Açıdan Defter Belge İbraz Etmeme Sorunsalı yazısı ilk önce Vergi Davaları üzerinde ortaya çıktı.

Vergide Bilinmeyenler yazısı ilk önce Vergi Davaları üzerinde ortaya çıktı.

Uyarılar! yazısı ilk önce Vergi Davaları üzerinde ortaya çıktı.

– Halk arasında naylon fatura olarak da bilinen Sahte Belge ve Muhteviyatı İtibariyle Yanıltıcı Belge 213 sayılı Vergi Usul Kanununda açıklanmıştır.

– Sahte belge, VUK 359. Maddede “Gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belge, sahte belgedir.” şeklinde tanımlanmaktadır.

– Muhteviyatı (içeriği) İtibariyle Yanıltıcı Belge ise aynı maddede “Gerçek bir muamele veya duruma dayanmakla birlikte bu muamele veya durumu mahiyet veya miktar itibariyle gerçeğe aykırı şekilde yansıtan belge, muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belgedir.” şeklinde yer almaktadır.

Sahte Fatura Nasıl Anlaşılır?

– İnternet aracılığıyla faturadaki firmanın gerçekte var olup olmadığı veya böyle bir faaliyetinin olup olmadığı kontrol edilmelidir.

– Size verilen faturada mal/hizmet teslim eden firmadan ayrı başka bir firmanın adının yazılı olmadığından emin olunmalıdır.

– Telefon ve adres bilgilerinin doğruluğu kontrol edilmelidir.

– Faturadaki matbaa basım tarihinin, düzenlenme tarihinden sonra olmadığına dikkat edilmelidir.

Sahte faturadan korunmak için;

– Ödemelerinizi banka veya çek yoluyla satıcının hesabına yapın.
– Malın nakliyesini, sevk irsaliyesi veya taşıma irsaliyesi ile tevsik edin.
– Güvendiğiniz ve tanıdığınız firmalarla alışveriş yapmaya özen gösterin.
– Piyasada emsallerine nazaran uygun fiyatlı mal/hizmet alımlarında seçici olun.
– Muhasebe departmanında çalışan personelinizi iyi seçin. Güvendiğiniz kişiyi yönetici olarak atayın.

SAHTE  FATURA CEZASI

VUK 359. maddesi:

– Defter, kayıt ve belgeleri tahrif edenler veya gizleyenler veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenleyenler veya bu belgeleri kullananlar,

Hakkında on sekiz aydan beş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Varlığı noter  tasdik  kayıtları  veya  sair  suretlerle  sabit  olduğu  halde,  inceleme sırasında  vergi incelemesine  yetkili  kimselere  defter  ve  belgelerin ibraz edilmemesi, bu fıkra hükmünün uygulanmasında gizleme olarak kabul edilir. Gerçek  bir muamele  veya duruma dayanmakla birlikte bu muamele veya durumu mahiyet veya miktar itibariyle gerçeğe aykırı şekilde yansıtan belge ise, muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belgedir.

–   Vergi kanunları uyarınca tutulan veya düzenlenen ve saklama ve ibraz mecburiyeti  bulunan  defter,  kayıt  ve  belgeleri  yok  edenler  veya  defter sahifelerini  yok  ederek yerine  başka yapraklar  koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar veya belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak düzenleyenler veya bu belgeleri kullananlar, üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belge, sahte belgedir.

Sahte Fatura yazısı ilk önce Vergi Davaları üzerinde ortaya çıktı.

Dilekçe Hakkı ve Bilgi Edinme Hakkı

3071 Sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun.
4982 Sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu.
1905 Sayılı Kanuna göre İhbar ikramiyesi talep etme hakkı.

Kamu Denetçisine Başvurma Hakkı

TBMM’ye bağlı olan Kamu Denetçiliği idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. (Anayasa Md. 73.)

Dava Açma Hakkı

2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu

Temsil Hakkı

Vergi ile ilgili işlemlerin mükelleflerin yanı sıra, vekil ya da temsilci veya 3568 sayılı Yasada sayılı meslek mensupları tarafından da yapılabilmesi

Eşit Muamele Görme Hakkı

Vergi Kanunlarında uygulama birliğinin sağlanması.

Vergi Kanunlarında Yer Alan Haklar

Mükelleflerin vergi kanunlarının uygulanması sırasında karşılaştıkları özel durumlar ve işlemler ile ilgili olarak sahip oldukları haklardır.

• Uzlaşma Hakkı
• Pişmanlık Hakkı
• Düzeltme Talebi Hakkı
• Şikayet Yolu İle Müracaat Hakkı
• Ödeme Emrine İtiraz Hakkı
• Vergi Mahremiyeti Hakkı
• Tecil-Taksitlendirme Hakkı
• Vergi İncelemesi Sırasındaki Haklar
• Cezalarda İndirim Hakkı
• Vergi Ödeme Hakkı
• Özelge Talep Hakkı
• Mahsup ve İade Talep Hakkı

Uzlaşma Hakkı:

Uzlaşma, mükelleflerin adlarına yapılan tarhiyatı yargıya intikal ettirmeden önce, vergi idaresi
ile tahakkuk edecek vergi ve ceza hususunda anlaşmak için başvurabilecekleri idari bir çözüm yoludur.
Ayrıntılı bilgi için www.gib.gov.tr adresinde bulunan Formlar ve Yayınlar kısmında yer alan “Vergi Uyuşmazlıklarının İdare İle Çözümünde Uzlaşma” rehberine bakınız.

Pişmanlık Hakkı:

Vergi Usul Kanununun 371 inci maddesinde düzenlenen “pişmanlık ve ıslah” müessesesi ile
beyana dayanan vergilerde vergi kanunlarına aykırı davranışları kendiliğinden bir dilekçe ile ilgili makamlara haber veren ve belirlenen şartlarda ödeyen mükelleflere vergi kaybına bağlı suçlara ilişkin cezalardan (vergi ziyaı ve kaçakçılık) kurtulma hakkı verilmiştir.

Şikayet Yolu İle Müracaat Hakkı:

Vergi Usul Kanununun 124 üncü maddesi gereğince vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunan mükellefler, şikayet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilirler. Burada da talepleri reddolunanlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu gereği; söz konusu idari eylemi Vergi Mahkemeleri nezdinde dava konusu yapabilirler.

VERGİ İNCELEMESİ SÜRECİNDE MÜKELLEFİN HAKLARINI ŞU ŞEKİLDE SIRALAYABİLİRİZ:

1. Vergi İnceleme Elemanının Kimliğini Görme Hakkı
2. İnceleme Konusunu ve Kapsamını Öğrenme Hakkı
3. İncelemenin Mükellefin İşyerinde Yapılmasını İsteme Hakkı
4. Zorunlu Sebepler Nedeniyle İncelemenin Dairede Yapılmasını İsteme Hakkı
5. Defter ve Belgelerini İbraz Etmek İçin Ek Süre İsteme Hakkı
6. Vergi İnceleme Raporlarının Mevzuata Uygun Olmasını İsteme Hakkı
7. İşyerinde Yapılan İncelemelerde Resmi Mesai Saatleri Dışında İnceleme Yapılmamasını İsteme Hakkı
8. İncelemenin İşyerinin Faaliyetini Engellememesini İsteme Hakkı
9. İncelemenin Her Safhasında Bilgi Alabilme Hakkı
10. İhtiyati Haciz Sebebine İtiraz Edebilme Hakkı
11. Fiili Envanterin Yapılmasının Gerektirdiği Giderlerin Kendisine Ödenmesini İsteme Hakkı
12. El Konulmuş Defter ve Vesikalardan Faydalanma Hakkı
13. Arama Kararının Gösterilmesini İsteme Hakkı
14. Hakkında Yapılan İhbarın Doğru Çıkmaması Sonucunda Muhbirin Adını İsteme Hakkı
15. Süresi Gelen Beyannamelerini Verebilmek İçin Muhafaza Altındaki Defter ve Belgelerini İsteme Hakkı
16. İnceleme Sırasında Müşavir ve/veya Avukat Bulundurma Hakkı
17. İncelemenin Kanunda Belirtilen Sürelerde Bitirilmesini İsteme Hakkı
18. Vergi İnceleme Tutanaklarına İtiraz ve Görüşlerinin Yazılmasını İsteme Hakkı
19. Kayıtların İşlenmesi İçin Ek Süre İsteme Hakkı
20. Kayıtlarını Yeniden Tasdik Ettireceği Bir Deftere veya İade Edilen Defterine İşleme Hakkı
21. Vergi İncelemesinin Bittiğine İlişkin Resmi Bir Yazıyı İsteme Hakkı
22. Vergi Mahremiyetine Uyulmasını İsteme Hakkı
23. Tutanaktan Bir Nüsha Alma Hakkı
24. Mükellefin Rapor Değerlendirme Komisyonunca Dinlenmesi
25. Uzlaşma Hakkı
26. Dava Açma Hakkı

Vergide Mükellef Hakları yazısı ilk önce Vergi Davaları üzerinde ortaya çıktı.